Op het erf van de Noorderhoeve in Bergen groeit iets nieuws. Midden op de boerderij, tussen zorg, landbouw en gemeenschap, werkt Zaza aan een plek waar bloemen niet alleen mooi zijn, maar ook iets vertellen. Over de bodem, over seizoenen en over een andere manier van kijken naar werk en waarde.
Van voedsel naar bloemen
Zaza’s pad naar de bloementeelt begon niet bij bloemen, maar bij voedsel. Vanuit haar betrokkenheid bij Herenboeren Duinstreek en Herenboeren NL leerde ze hoe lokaal en duurzaam produceren direct impact kan hebben. “Mijn voedsel, dat heb ik inmiddels gecoverd,” vertelt ze. “Maar er is veel meer waarmee we voor de natuur in Nederland iets beters kunnen doen. Namelijk bloemen produceren zonder gif. ”Die stap bracht haar naar de Noorderhoeve, een biologisch-dynamische boerderij waar ze letterlijk en figuurlijk ruimte kreeg om haar idee te laten groeien.
Een plek in het hart van de boerderij
Wat begon als een verbeeldend idee, kreeg al snel vorm. Niet aan de rand van het erf, maar juist in het hart van de boerderij. Een bijzondere plek, juist omdat Zaza geen vaste medewerker is van de boerderij. Als zelfstandig ondernemer kreeg ze de kans om zich te vestigen binnen een bestaande gemeenschap. Haar initiatief helpt de boerderij zelf ook. Door Corona verdween de levendigheid op het erf. Het boerderijwinkeltje moest sluiten en de verbinding met de omgeving nam af. Zaza’s bloemen brengen die beweging langzaam terug. Zaza: “Er komt weer wat meer reuring op het erf en daarmee de connectie met de omgeving.” Inmiddels is de boerderijwinkel van de Noorderhoeve zelfs weer geopend, op basis van selfservice.
Leren van de bodem
Een groot deel van Zaza’s werk speelt zich af onder de oppervlakte: in de bodem. Ze heeft allereerst een onderzoek laten doen, haakte experts aan en ontwikkelde haar eigen aanpak. Zaza: “Uiteindelijk moet ik toch mijn eigen plan trekken.” Stap voor stap werken aan een gezonde bodem, met aandacht voor balans. Niet alleen nemen, maar ook teruggeven. Een bewuste keuze voor een langzamer proces. “Je moet een lange adem hebben. Het is niet in één seizoen top.” En het bewustzijn: “Ik ga van de bodem straks iets afhalen. Dus je moet ook de bodem weer iets teruggeven.”
Zaza gelooft niet dat verandering van bovenaf moet komen. Juist kleine, lokale initiatieven kunnen het verschil maken. “Ik kan niet het hele agrarische landschap in Nederland veranderen. Maar in mijn eigen cirkel kan ik wel impact maken.” Die impact zit niet alleen in de bloemen, maar ook in het verhaal erachter. Mensen die betrokken raken, gaan anders kijken naar hun eigen keuzes. “
Terug naar de seizoenen
Een ander deel van haar werk is het opnieuw verbinden van mensen met de seizoenen. Geen rozen in februari, maar bloemen die passen bij het moment. Zaza: “Als je gaat meeleven met de seizoenen, dan leef je gewoon gelukkiger.” Die gedachte vertaalt zich naar haar plannen: mensen laten komen om zelf bloemen te plukken, de natuur te ervaren en even stil te staan. Bloemen die hier in Nederland in het seizoen kunnen groeien. Daar kun je van genieten.
Wat Zaza doet, voelt voor haar niet als werk in de traditionele zin. Het is een combinatie van doen, leren en betekenis geven. “Ik vind het heel luxe dat ik deze kans heb gekregen. Niks voelt nu meer als werk, ook al doe ik het elke dag.” Die manier van werken, waarin hoofd en hart samenkomen, is voor Zaza essentieel. “Niemand onthoudt wat je doet of wat je zegt, maar iedereen onthoudt hoe je iemand laat voelen.” Met haar bloemen wil Zaza precies dat doen: mensen laten voelen. Over natuur, over aandacht en over wat er mogelijk is als je gewoon begint.